عید سعید فطر مبارک باد

 

زباله

سعی کنیم در طبیعت زباله نریزیم

تا مجبور نشیم همایش جمع آوری زباله برگزار کنیم

سامانه پیامک وبلاگ «قلــّــــه توچــــــال»

سامانه پیامک وبلاگ «قلــّــــه توچــــــال» راه اندازی شد

ضمن عرض سلام خدمت تمامی دوستان

به اطلاع میرساند با راه اندازی سامانه پیامک وبلاگ «قلــّــــه توچــــــال» از هم اکنون می توانید برای عضویت و دریافت تازه های وبلاگ «قلــّــــه توچــــــال» اطلاعات خود را به روش زیر در بخش کامنت این پست قرار دهید تا در زمان بروز رسانی وبلاگ اخبار آن برای شما پیامک شود.

با تشکر

نام و نام خانوادگی:

آدرس وبلاگ:

نام شهر:

ایمیل:

شماره تلفن همراه:

 

ژئوپارک چيست ؟

ژئوپارک(geopark)، مخفف پارک زمين‌شناسي(Geology Park) مي‌باشد وبه سرزمين‌هايي که پديده‌هاي زمين‌شناسي بي‌همتا و تاريخچه تکامل زمين‌شناسي مشخص دارند گفته مي‌شود. در واقع «ژئوپارک» منطقه‌اي است که در آن ميراث زمين‌شناسي به خوبي و بصورت پايدار حفظ ومديريت مي‌شود. به عبارت ديگر ژئوپارک سرزميني است که يک يا چندجايگاه مهم از نظر علمي(نه تنها زمين شناختي، بلکه باستان‌شناسي، اکولوژيکي يافرهنگي) را در خود جاي داده است.

معرفي يک ژئوپارک بر اساس مواردي همچون تکامل کره زمين، شکل زمين،چشم‌انداز زمين(Natural landscape)، تشکيلات زمين‌شناسي، خاک‌شناسي، کاني‌شناسي،سنگ‌شناسي، فسيل‌شناسي، باستان‌شناسي، ميراث فرهنگي، زيست محيطي و مناطق با ارزش ازنظر گونه‌هاي جانوري و گياهي مي‌باشد.اين مناطق جزئي از يک شبکه جهاني است که بهترين تجارب را بااحترام به حفظ ميراث زمين به اشتراک گذاشته و معيار اصلي آن‌ها، استراتژي توسعه پايدار است.

ژئوپارک ميراث بجاي مانده ازفعاليت‌هاي طبيعي و بشري در کره زمين است. در اين ميان هر کشوري که از تاريخ کهن وپيچيدگي‌هاي زمين شناختي بيشتري برخوردار باشد، پتانسيل مناسبي را در توسعه ی اين صنعت به همراه خواهد داشت. هدف اصلي از ايجاد ژئوپارك‌ها، حراست وحفاظت از ميراث زمين است كه در معرض صدمات ناشي از فعاليت‌هاي انساني قرار دارد.

درپاسخ به نياز روز افزون به يک نهاد بين المللي، براي شناخت سرزمين‌هايي که از نظرزمين‌شناختي و علوم زمين جالب توجه هستند، يونسکو طرحي به نام برنامه «شبکه بين‌المللي ژئوپارک» ايجاد نمود. اين شبكه بستري براي تشريك مساعي متخصصين ودست‌اندركاران ميراث زمين خواهد بود. در حال حاضر 25 ژئوپارك در اين شبكه قراردارند. از اين تعداد، 8 ژئوپارك در چين و 17 محدوده در اروپا قرار دارد.اين ژئوپارک‌ها در خصوصيات کلي مشترک مي باشند؛ اما هر کدام درمورد يا موارد خاصي نادر يا منحصر به فرد هستند که باعث تمايز آن ها از ديگر مناطق مي گردد.

يکي ديگر از نتايج اين طرح،گسترش ژئوتوريسم مي‌باشد. ژئوتوريسم در همراهي با اکوتوريسم، پديده‌هاي زمين‌شناسي و زيست‌محيطي را به خدمت آرامش روحي انسان‌هاي کنجکاو در مي‌آورد و آنان را در سفري جذاب، لذت‌بخش و پرخاطره به کشف ناشناخته‌هاي جهان هستي و نزديکي با طبيعت وغوطه‌ور شدن در جاذبه‌هاي طبيعي آفرينش فرا مي‌خواند.

از زماني که يونسکو طرح شبکه بين المللي ژئوپارک را به اجرا درآورد، شاهد آن هستيم که تعداد زيادي از مکان ها در سراسر دنياشناسايي گرديده و به عنوان ژئوپارک معرفي شده اند تا مورد حمايت و حفاظت قرارگيرند. ايران از جمله سرزمين‌هايي است که بدليل تاريخ کهن وتنوع محيط زمين‌شناسي پتانسيل‌هاي فراواني براي معرفي ژئوپارک دارا مي باشدکه بايد مورد توجه قرار گيرد.

ايران بـا وسعـت 1،640،195كيلومتـر مربـع در نيمـه جنـوبي منطقه معتدل شمالي بين '03، °25 و '47، °39 عرضشمالي از خط استوا و '14، °44 و '20، °63 طول خاوري از نصف النهار گرينويچ قراردارد.

از نظر توپولوژي و مورفولوژي سرزمين ايران فلات نسبتاً مرتفعي است كه در بخش مياني كمربند چين‌خورده آلپ_هيماليا قرار دارد. حدود 90 درصد از خاك كشور در محدوده فلات ايران واقع شده است.ايران در ابتدا جزئي از ابرقاره گندوانا محسوب مي‌شد. باتوجه به سرنوشتي که اين ابرقاره از بدو تشکيل تا امروز داشته است، قطعاتي از آن بتدريج جدا شده، برخي به جنوب اورازيا متصل شده و سرانجام قاره آسيا به شکل فعلي خوددرآمده است. با اين توضيحات، کشور ما در طول دوران‌هاي زمين‌شناسي حوادث بي‌شماري را پشت سر گذاشته است که مطالعه آن‌ها، زمين‌شناسي ايران را تشکيل مي‌دهد(درويش زاده،1370).

از پروتروزوئيك تاكنون تمامي مراحل زمين‌ساختي مربوط به چرخه ويلسون در ايران رخ داده است و هم اكنون نيز غالب اين مراحل در حال تكوين مي‌باشند؛ از ريفت‌هاي درون قاره‌اي(نظير گسل ده شير) تا منطقه فرو رانش(فرو رانش بقاياي نئوتتيس به زير مكران) و مناطق برخوردقاره- قاره (برخورد ورقه عربستان با ورقه ايران زمين در امتداد گسل اصلي زاگرس). درهر كدام از اين مراحل زمين ساختي محيط ‌هاي ساختاري، ماگمايي، دگرگوني و رسوبي خاصي بوجود آمده‌اند و در هر كدام از اين محيط ها كانسارهاي خاصي تشكيل گرديده‌اند.

از جمله اين چشم‌اندازها مي توان به موارد زير اشاره کرد:

- درياچه ها وچشم‌اندازهاي سواحل

- بيابانها

- قلل و ارتفاعات

- کوه زايي درالبرز و زاگرس منجر به ايجاد چشم اندازهاي شاخصي چون قلل مرتفع، فعاليت‌هاي آتشفشاني و تمرکز بيشترين رويدادهاي حوادث طبيعي و مخاطرات زمين شده است.

- قله دماوند، بلندترين نقطه مياني قوس بزرگ شمالي موسوم به البرز، عظيم ترين مظهرآتشفشاني قديم.

- سرزمين رستم و سيمرغ و ضحاك است که داراي چشمه هاي آبگرم لاريجان، اسك و وانه مي باشد.

- سهند، سبلان و بزمان که از كوه‌هايآتشفشاني با درياچه هاي بسيار زيبا و چشمه‌هاي متعدد آبگرم هستند.

- آب‌هاي گرم معدني

- پديده‌هاي زمين‌شناسي مانند: فرسايش پوست پيازي در بازالت‌هاي دماوند.

- غارها

- الف) غارهاي حاصل از زلزله يا چين‌خوردگي

- ب) غارهاي بادي و يخي

- ج) غارهاي دست كن

- د) غارهاي معروف مانند غار علي صدرهمدان

ييلاق تهراني‌ها همين نزديكي

يك طرف بوي خوش كباب و طرف ديگر آلو و لواشك‌هاي خوش رنگ و لعاب است كه دلت را مي‌برد. از طرف ديگر هم رودخانه‌اي زيبا با يك جاده كناري باصفا تو را به قدم زدن در امتدادش دعوت مي‌كند. همه چيز اينجا مهياست تا يك شب خوب با آب و هوايي دلچسب و يا يك صبح دلنشين با پياده‌روي مفرح را تجربه كنيد؛ اينجا دركه است. محله‌اي در شمال غرب تهران كه در منطقه 2 شهرداري واقع شده است. دركه از شمال به كوه‌هاي البرز از جنوب به ده اوين و از شرق و غرب به رودخانه دركه و كوه‌هاي البرز محدود مي‌شود. در واقع ده دركه در دره واقع شده و به همين خاطر از هواي خنك و بسيار دلپذيري برخوردار است.
دليل نامگذاري محله دركه به كلمه «درچه» برمي‌گردد كه به معناي دره كوچك است. هرچند هنوز دليل اصلي نامگذاري اين محل مشخص نيست اما برخي آن را مرتبط به نوعي كفش مي‌دانند كه براي حركت در برف در اين منطقه استفاده مي‌شده و به زبان اصلي «درگ» ناميده مي‌شد و بعدها در گويش مردم از درگ به درك تغيير يافته است. آنطور كه اهالي دركه مي‌گويند قدمت دركه به حدود قرن پنجم هجري برمي‌گردد و سادات ساكن در آن از نسل امامزاده سيد محمد والي از نوادگان علي‌بن‌حسين (ع) هستند. امامزاده سيد محمد والي در دوران ولايتعهدي امام رضا(ع)، به ايران مي‌آيد اما در شهرري خبر شهادت ايشان را مي‌شنود و در دركه فعلي ساكن مي‌شود. بعد از فوت هم مقبره‌اي براي ايشان در اين محله ساخته‌اند كه محل زيارت اهالي محل و كوهنوردان است.
دركه هميشه يكي از انتخاب‌هاي اصلي مردم براي كوهنوردي و يا پياده‌روي است؛ مسيري كنار رودخانه‌اي پر آب، زير سايه درختان همراه با آرامشي در دل طبيعت كه كوهپيمايي سبكي را براي افراد عادي فراهم مي‌كند. از دو طريق مي‌تواني به مسير كوهپيمايي دركه قدم بگذاري. وارد خيابان دركه كه مي‌شوي قبل از ميدان دركه از كنار خانه معلم يك مسير براي كوهپيمايي وجود دارد كه كل مسير تا پاي كوه آسفالت است و مسير بعدي از بالاي ميدان دركه است كه راهي براي رسيدن به پاي كوه وجود دارد و آن از ميان ده دركه مي‌گذرد. حال اگر علاقه به رودخانه داريد مي‌توانيد مسير خود را از كنار رودخانه ادامه دهيد و در غير اين صورت مسير جايگزين در بالاي رودخانه است. بعد از پيمودن اين مسيرها به يك مسير واحد خواهيد رسيد كه از آن به بعد راه اصلي كوهپيمايي شروع مي‌شود. در طول مسير پر است از كافه‌هاي كوهستاني و همچنين افراد محلي كه محصولات خود را براي فروش گذاشته‌اند و اين محصولات بسته به فصلي كه در آن قرار داريم متفاوت است. در تابستان گيلاس‌هاي محلي و شاتوت و در پائيز هم ازگيل كه از درختان باغات دركه چيده شده است كه در آزمايشي سخت بين ورزش يا خوردن شما را امتحان مي‌كنند. معمولاً مسير كوهپيمايي دركه يك مسير تفريحي است تا ورزشي و بيشتر مردم با هدف رفتن و رسيدن به يك كافه در دل كوه پا به اين دامنه مي‌گذارند. به همين دليل در روزهاي تعطيل اوايل مسير شلوغ و پرازدحام است. هرچند كوهنورداني هستند كه تا نرسيدن به قله توچال يا پلنگچال پا پس نمي‌كشند و به كافه‌هاي باصفا دل نمي‌بندند.
هفت حوض، جنگل و آبشار كارا، آبشار بند عبداللـه، آبشار جوزك، پلنگچال، اسپيو آب (سپيد)، هفت چشمه (هفت طيغاني) و كفو (آب كفدار) معروف‌ترين جلوه‌هاي طبيعت زيبا و مترنم دره دركه هستند كه بر جذابيت‌هاي گردشگري و كوهپيمايي آن افزوده‌اند. اين نواحي هر كدام براي خود طبيعت و زيبايي خاصي دارند به عنوان مثال چشمه كفو از آن جهت به اين نام معروف شده است كه آب خارج شده از اين چشمه به طول يك كيلومتر كف مي‌كند و در اثر كف كردن سفيد مي‌شود كه به آن چشمه كفو مي‌گويند يا رودخانه دركه در بخشي از مسير خود، به صورت پلكاني درمي‌آيد و به صورت يك استخر طبيعي، سنگي عمل مي‌كند كه به هفت‌حوض معروف است اما جنگل كارا از نواحي بسيار زيبا دركه است. در نيمه راه دركه به پلنگچال، در ضلع غربي ارتفاعات مشرف به رودخانه، دره‌اي پر درخت وجود دارد كه به جنگل كارا موسوم است. اين جنگل با درختان ميوه و چشمه‌اي زيبا حدود نيم ساعت از مسير اصلي دركه – پلنگچال فاصله دارد. جنگل كارا آنقدر كوچك است كه شايد اصلاً اطلاق نام جنگل براي آن بزرگ باشد! با كمتر از 2 ساعت پياده‌روي آهسته در مسير دركه مي‌توانيد در فصل بهار و تابستان در زير سايه خنك درختان آن احساس يك جنگل در مقياس كوچك را تجربه كنيد.
بازديد از جنگل كارا در فصل پائيز برگ ريز نيز زيبايي و جلوه خاص خودش را دارد. قدم زدن روي انبوه برگ‌هاي فرش شده در پاي درختان مي‌تواند برايتان روز تعطيل خوش و خاطره‌انگيزي را رقم بزند.
از كوه دركه هم كه بگذريم بافت محله دركه هنوز به شكل روستا است. اگرچه با ساخت‌وسازهاي جديد بافت كالبدي تغيير كرده ولي ساختار فضايي روستا همچنان برقرار است و مراكز صنفي در ميدان دركه تمركز دارند. همچنين اطراف ميدان دركه پر از رستوران‌ها و كافه رستوران‌هايي است كه گذارندن يك شب خنك در آنها يكي از تفريحات اصلي مردم تهران است. انواع رستوران‌ها از بسيار لوكس تا كبابي و جگركي در دركه پيدا مي‌شوند. مغازه‌هايي كه تنقلات از جمله لواشك، آلوهاي ترش، شاتوت، گردو و بلال مي‌فرشند جذابيت زيادي به اين منطقه داده است و مردم را از نقاط مختلف تهران به سمت خود مي‌كشاند، اما نبود جاي پارك براي وسايل نقليه باعث سردرگمي ترافيك و آشفتگي مردم در دركه شده است.
در نهايت مي‌توان گفت براي گذراندن اوقات خوش توأم با ورزش يا طعم غذايي دلخواه در آب و هوايي خوب، رفتن به دركه گزينه مناسبي براي خانواده‌ها و گروه دوستان مي‌تواند باشد اما در اين گذرها و تفريحات بايد يادمان باشد حفاظت از باغ‌هاي قديمي، كوچه باغ‌هاي زيبا و مسيرهاي با صفاي رودخانه دركه به عنوان ميراث ارزشمند طبيعي وظيفه همگاني است كه هم مردم و هم مسئولان بايد براي آن تلاش كنند.

روزنامه ایران ۴/۵/۱۳۹۱